Noc Otwartych Sądów to okazja, by przekonać się, że wymiar sprawiedliwości nie jest instytucją niedostępną, lecz elementem państwa działającym na rzecz obywateli.

– Wymiar sprawiedliwości to fundament państwa prawa, a jego siła tkwi nie tylko w przepisach, ale przede wszystkim w ludziach – sędziach, pracownikach sądów i wszystkich tych, którzy codziennie dbają o sprawiedliwość i bezpieczeństwo obywateli. Dlatego tak ważne jest, aby społeczeństwo mogło zobaczyć, jak działa ten system „od kuchni” i zrozumieć procesy, które często wydają się skomplikowane i odległe. Tylko dzięki otwartości możemy budować prawdziwe zaufanie i wspólnie dążyć do sprawiedliwego społeczeństwa – mówiła podczas inauguracji Nocy Otwartych Sądów w 2025 roku Wiceministra Sprawiedliwości Zuzanna Rudzińska- Bluszcz.

W ubiegłym roku, po raz pierwszy w historii, z okazji Dnia Wymiaru Sprawiedliwości sądy otworzyły swoje drzwi szerzej. Sukces ogólnopolskiej akcji sprawił, iż w tym roku projekt będzie kontynuowany. Już 22 maja 2026 roku mieszkańcy regionu będą mogli zajrzeć tam, gdzie na co dzień zapadają decyzje dotyczące praw i obowiązków obywateli, a także zobaczyć, jak w praktyce funkcjonuje wymiar sprawiedliwości.

To wydarzenie skierowane jest do wszystkich, którzy chcą zrozumieć, jak wygląda praca sądu „od środka”, bez konieczności uczestniczenia w realnej sprawie. W programie przewidziano m.in. zwiedzanie budynków sądowych, prezentacje sal rozpraw, symulacje postępowań, a także warsztaty i pokazy przybliżające zagadnienia prawne.

W wydarzenie włącza się już Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze, który zaprasza mieszkańców 22 maja w godzinach od 16:00 do 20:00 do dwóch swoich siedzib – przy ul. Mickiewicza 21 oraz ul. Bankowej 18.

W budynku przy ul. Mickiewicza uczestnicy przejdą przez pełną ścieżkę funkcjonowania sądu – od kontroli bezpieczeństwa, przez wprowadzenie do zasad składania dokumentów, aż po prezentację sali rozpraw i ról jej uczestników. Zaplanowano również omówienie zagadnień z zakresu prawa karnego, cywilnego i rodzinnego, w tym tematów dotyczących przesłuchań osób pokrzywdzonych oraz mediacji. Uczestnicy zobaczą także, jak wygląda areszt dla zatrzymanych, poznają zadania Policji Sądowej oraz będą mogli przyjrzeć się togom przedstawicieli różnych zawodów prawniczych.

Z kolei przy ul. Bankowej przygotowano program skoncentrowany na sprawach wieczystoksięgowych i administracyjnych. Odwiedzający poznają zasady uiszczania opłat sądowych, strukturę elektronicznych ksiąg wieczystych oraz sposób ich prowadzenia i udostępniania. Przewidziano również oprowadzanie po archiwum wraz z omówieniem historii budynku i praktyki przyjmowania dokumentów notarialnych. Nie zabraknie także prezentacji sali rozpraw oraz zagadnień związanych z postępowaniami restrukturyzacyjnymi i upadłościowymi, w tym działania systemu KRZ.

Dodatkową atrakcją będzie możliwość zobaczenia z bliska pojazdów służb sądowych, w tym więźniarki oraz samochodu policyjnego wykorzystywanego w zabezpieczeniu pracy sądu.